Năm 1971, một kỹ sư trẻ đã gửi đi một tin nhắn mà chính ông cũng không nhớ nội dung.
Không có thông cáo báo chí.
Không có lễ ra mắt sản phẩm.
Và cũng chẳng ai nghĩ rằng khoảnh khắc đó sẽ thay đổi cách hơn 5 tỷ người trên thế giới giao tiếp.
Người kỹ sư ấy là Ray Tomlinson.
Một vấn đề “ngớ ngẩn” trong phòng thí nghiệm tầng hầm
Thời điểm đó, Ray Tomlinson đang làm việc muộn trong một phòng thí nghiệm dưới tầng hầm của BBN Technologies, tại Cambridge (Mỹ).
Mạng ARPANET – tiền thân của Internet – đã tồn tại. Tuy nhiên, có một hạn chế rất lớn:
bạn chỉ có thể gửi tin nhắn cho người dùng trên cùng một máy tính.
Với Ray, điều đó thật… vô lý.
“Nếu các máy tính đã được kết nối với nhau, tại sao con người lại không thể nhắn tin qua chúng?”
Và thế là, ông bắt đầu mày mò.
Ý tưởng đơn giản nhưng mang tính quyết định
Ray đã xây dựng được một chương trình cho phép gửi văn bản từ máy tính này sang máy tính khác.
Nhưng ngay lập tức, một câu hỏi cốt lõi xuất hiện:
Làm sao để mạng biết tin nhắn đó gửi cho ai?
Ông cần một cách để phân biệt:
tên người dùng
và máy tính (hay hệ thống) mà người đó đang sử dụng
Ray nhìn xuống bàn phím.
Giữa hàng chục ký tự quen thuộc, có một biểu tượng hầu như chẳng ai dùng đến:
@
Một lựa chọn được đưa ra chỉ trong vài giây, nhưng đã trở thành chuẩn mực toàn cầu:
tên người dùng @ tên máy
Email đầu tiên trong lịch sử
Ray Tomlinson gõ email đầu tiên và gửi… cho chính mình.
Nội dung, theo lời ông sau này, có thể chỉ là một chuỗi ký tự ngẫu nhiên như:
QWERTYUIOP
Không có lời chào.
Không có ý thức rằng mình đang làm nên lịch sử.
Nhưng chỉ vài tuần sau, các kỹ sư tại BBN đã sử dụng công cụ này mỗi ngày.
Vài tháng sau, email trở thành hình thức liên lạc chủ đạo trên ARPANET.
Đến những năm 1980, nó lan rộng trong các trường đại học.
Và những năm 1990 – cả thế giới bắt đầu gửi email.
330 tỷ email mỗi ngày – và không một bằng sáng chế
Ngày nay, nhân loại gửi đi hơn 330 tỷ email mỗi ngày.
Thế nhưng:
Ray Tomlinson không đăng ký bằng sáng chế cho email
Không đăng ký bản quyền cho ký hiệu @
Không xây dựng công ty khởi nghiệp
Không theo đuổi danh tiếng hay tài sản
Ông vẫn là một kỹ sư khiêm tốn, người chỉ đơn giản giải quyết một vấn đề vì:
“Nó có vẻ hiển nhiên.”
Lời cảm ơn muộn màng của thế giới số
Khi Ray Tomlinson qua đời năm 2016, Gmail đã đăng tải một dòng tweet ngắn gọn:
“Cảm ơn ông, Ray Tomlinson, vì đã phát minh ra email và đưa @ trở nên nổi tiếng.”
Hàng triệu người đọc dòng tweet đó.
Nhưng phần lớn không biết ông là ai.
Dấu ấn thầm lặng trong từng email
Mỗi:
bức thư tình
đơn xin việc
email nhà trường
thông báo bệnh viện
hay email đặt lại mật khẩu
đều mang dấu ấn thầm lặng của Ray Tomlinson.
Không có bài diễn văn hùng hồn.
Không có sự cường điệu kiểu startup.
Không có thương hiệu tỷ phú công nghệ.
Chỉ có:
một con người
một biểu tượng bị lãng quên
và một tin nhắn mà chính ông cũng không nhớ
Ông không thay đổi thế giới bằng sự phô trương
Ray Tomlinson không thay đổi thế giới bằng những tuyên ngôn lớn lao.
Ông thay đổi thế giới bằng cách… gõ chữ.
Và từ đó, cả nhân loại bắt đầu nói chuyện với nhau qua Internet.
